گرمازدگی گیاهان و راه های کاهش آن
مقدمه
در سال های اخیر به دلیل کمبود آب و افزایش دما گیاهان دچار پدیده ی گرما زدگی شدند. این رویداد سبب شد که کیفیت و کمیت گیاهان به شدت افت پیدا کند. با این وجود، کشاورزان با رعایت مواردی به مقابله با گرمازدگی پرداختند.
علائم گرمازدگی در گیاهان
· گیاهانی که برگ های ظریفی دارند با جذب بیش از حد نور خورشید پژمرده خواهند شد.
· ریزش و پوکی در میوه ها
· توقف رشد جوانه های تازه
· تغییر رنگ شاخ و برگ های جوان و سبز
· ایجاد لکه های قهوه ای در برگ ها
· ریزش شکوفه و برگ ها
· خشک شدن حاشیه ی برگ ها
راه های کاهش و کنترل گرمازدگی
کشت سازگار با محیط
برای کاشت گیاهان یا درختان میوه در مناطق با آب و هوای گرم و خشک باید به سازگاری آن با محیط کشت توجه کرد .کاشت گیاهان در مناطق گرمسیری و در فصل تابستان باعث گرمازدگی آن ها می شود، بنابراین باید حتی الامکان از کاشت آن ها جلوگیری کرد.
استفاده از مالچ
یکی از ابتدایی ترین راه ها برای محافظت گیاهان در برابر گرمای شدید تابستان استفاده از مالچ (کمپوست، برگ های خشک شده، کاه، پلاستیک) می باشد.
استفاده از مالچ باعث حفظ رطوبت خاک می شود؛ در نتیجه آسیب کمتری به گیاه وارد می گردد.
کوددهی مناسب
از آن جایی که بیشتر خاک های کشت محصولات کشاورزی فقیر هستند، گیاهان با کمبود مواد غذایی مواجه می شوند؛ در نتیجه مقاومت کمتری در برابر گرمازدگی از خود نشان می دهند. برای مثال کودهای پتاسه، مقاومت گیاه را در برابر گرمازدگی افزایش می دهد.
کوددهی مناسب باعث تقویت گیاهان و حفظ سلامت آن ها در برابر شرایط نامطلوب می شود. سبزی ها و گیاهان به طور منظم در طول فصل تابستان به کوددهی نیاز دارند این در صورتی است که کوددهی درختان میوه باید به صورتی انجام شود که باعث ریزش آن ها نشود. همچنین باید توجه شود از اضافه کردن کودهای مکمل به خاک در دوران تنش گیاه خودداری شود؛ زیرا هیچ تاثیر مثبتی در مقابله با تنش ها نخواهد داشت.
آبیاری مناسب
نیاز آبی گیاهان به عوامل مختلفی اعم از شدت تابش نور، جنس خاک، هوای محیط کشت و ... بستگی دارد. برای مثال آبیاری در خاک های که زهکشی خوبی دارند؛ در این نوع خاک از دست رفتن آب به صورت منظم و در حجم کم انجام می شود. همچنین از آن جایی که بیشترین حجم میوه ها و سبزی ها را آب تشکیل می دهد، آبیاری نامنظم بر کیفیت نهایی محصول اثرگذار خواهد بود .به طور کلی گیاهان در ماه های گرم تابستان به آب دهی بیشتری نیاز دارند. بنابراین بهتر است آبیاری به صورت عمقی در ساعات اولیه صبح یا غروب انجام شود.
